Tergov ma’lumotlariga
ko‘ra, ikki nafar qurollangan jinoyatchi kutubxona ochilganidan ko‘p o‘tmay
asosiy kirish joyi orqali kutubxonaga kirgan. Ular qo‘riqchi va keksa
er-xotinga tahdid qilib, shisha vitrinani sindirgan va eksponatlarni katta sumkaga yashirib, olib chiqib ketgan. Hammasi bir necha daqiqa ichida
sodir bo‘lgan – jinoyatchilar xodimlar harakat qilishga ulgurmasdan binoni tark
etgan. Kuzatuv
kameralari qaroqchilardan
biri o‘g‘irlangan asarlar bilan yugurib chiqib yaqin atrofda to‘xtab turgan furgonda yashiringanini
qayd etgan.
O‘g‘irlangan asarlar kutubxonaning San-Paulu zamonaviy san’at muzeyi
bilan hamkorlikda tashkil etgan “Do livro ao museu” ko‘rgazmasiga kiritilgan edi. Ular orasida Matissning 1947-yilda yaratilgan mashhur
“Jazz” seriyasiga kiruvchi sakkizta gravyurasi bo‘lgan. Bu rassomning qog‘ozdan
yasagan kollajlarining asosiy namunalaridan biri edi. Shuningdek, Portinarining beshta asari,
shu jumladan 1943-yildagi xuddi shu nomdagi kitobning maxsus nashri uchun
yaratilgan “Menino de Engenho” seriyasidagi noyob gravyuralar ham o‘g‘irlangan.
San-Paulu politsiyasi gumonlanuvchilardan birining shaxsini aniqlab
bo‘lgan va jinoyatchilar yashiringan deb taxmin qilinayotgan avtomobilni qo‘lga olgan. Tergovchilar
o‘g‘irlik noqonuniy san’at savdogarlari tarmog‘i tomonidan buyurtma qilinganini
istisno qilmayapti. Ekspertlarning fikricha, bu asarlar kamyob va taniqli
bo‘lgani uchun ularni ochiq bozorda sotish deyarli imkonsiz. Tergovda Interpol
va madaniy boyliklarning noqonuniy aylanishini kuzatuvchi xalqaro tashkilotlar
ishtirok etmoqda.
Shtat madaniyat
kotibiyati eksponatlar sug‘urtalanganini, qo‘riqlanganini
va doimiy videokuzatuv ostida bo‘lganini tasdiqladi. Barcha videomateriallar va
hujjatlar politsiyaga topshirildi, kutubxonani qo‘riqlash kuchaytirildi. Shunga
qaramay, voqea mamlakatdagi ommaviy san’at kolleksiyalari qanchalik
himoyalanganligi haqida muhokamalar to‘lqinini keltirib chiqardi.
O‘g‘irlik Luvrdagi
shov-shuvli talonchilikdan atigi ikki oy o‘tgach sodir bo‘ldi, u yerda Napoleon
davrining 100 million dollardan ortiq qimmatbaho buyumlari o‘g‘irlangan.
Shov-shuvli jinoyatlar seriyasi jahon muzeylari va kutubxonalaridagi zamonaviy
xavfsizlik standartlari va jinoiy guruhlar faolligi ortib borayotgan sharoitda
madaniy merosni himoya qilish zarurligi masalasini yana bir bor ko‘tardi.
Qidiruv ishlari
davom etmoqda. Rasmiylar nafaqat moliyaviy, balki muhim tarixiy va madaniy
ahamiyatga ega bo‘lgan o‘g‘irlangan asarlarning tez orada qaytarilishiga umid
qilmoqda.
