Sevgidan yonayotgan qalblar bu sevgini chinakam namoyish etish qiyin bo'lgan makonda yashaydi.

Varya Garib

Film haqida

Film 2024-yil oktyabr oyida Toshkent shahrida suratga olingan, ilgari Women Watch Uzbekistan 2024 kinoproektlar akseleratorida ishtirok etgan, uni rejissyor Varya Garib va prodyuser Vasilisa Inshutina taqdim etgan.
Yuragim — bu Saida ismli qizning hikoyasi: u maktabda o‘qituvchi va xorijiy biznesmenlar uchun tarjimon bo'lib ishlaydi. Qahramon yangi ishning birinchi qarashda ko‘ringandan ancha murakkab va axloqiy jihatdan noaniq ekanligi bilan yuzma-yuz keladi. Film siz uchun tanlov allaqachon qilingan deb hisoblangan joyda o‘z yo‘lingni topish topish haqida. 
Biz Yuragim filmining rejissyorlari Varya Garib va Kirill Komar bilan kino tarixi qanday yaratilishi — g'oyadan va axloqiy qarorlardan tortib, makon bilan ishlash va professional bo'lmagan aktyorlar bilan hamkorlik qilishgacha bo'lgan jarayonlarni tushunish maqsadida suhbatlashdik.
image

Kinofilmning avtobiografikligi

Varya Garib O‘zbekistonda tug‘ilib, Toshkentda bolalik yillarini o‘tkazgan, keyin Yevropada o‘qishni davom ettirgan. Qahramonning vatanga qaytishini  mantiqan biografik deb o'ylash mumkin, lekin rejissyor shunday deydi: 
Film avtobiografik emas. Lekin qandaydir cheklanganlik hissi – ehtimol, biroz tarjimayi holimga yaqindir. Lekin menimcha, bu Markaziy Osiyo kontekstining o'zi bilan bog'liq emas.

Varya Garib

Filmning hamrejissori Kirill Odessadan chiqqan, Germaniyada o‘sgan va Vena shahrida yashaydi. U o‘z rejissorlik faoliyatini Vena shahrida musiqiy videolar va tijorat loyihalari bilan boshlagan, keyin butunlay kinoga bag‘ishlangan. Uning hikoya yaratishga qo‘shilishi ham dastlabki maqsadni o‘zgartirdi: 
Kirill bilan hamkorlik qila boshlaganimizda biz ssenariyni tahrir qildik. Biz mening hayotimizdan chetga surilib, o‘ylab topilgan qahramon – Saida’ga e’tibor qaratdik. 23-yil yozda yozilgan birinchi ssenariy versiyasi to‘g‘ridan-to‘g‘ri super-avtobiografik edi. Ammo yillar davomida ishlash jarayonida bularning hammasi erib ketdi va faqatgina, ehtimol, hayotdan olingan o‘ziga xos bir his qoldi.

Varya Garib

image

Identifikatsiya, immigratsiya va axloqiy masalalar 

Hozirgi vaqtda film haqida aytishimiz mumkin bo'lgan eng muhim narsa shundaki, muhabbat bilan yonayotgan qalblar haqiqiy muhabbatni namoyish qilish qiyin bo'lgan makonda joylashgan, bu juda qattiq, sovuq, bosimli makon — bu qalbni buzadi; u go'yo qotib qoladi, o'ladi, bu sevgi uchun chiqish yo'li topa olmaydi.

Varya Garib

Kirill mualliflarning pozitsiyasini alohida ta'kidlaydi, "mamlakatlar orasidagi" tajriba ularga yaqin, ammo shu bilan birga ular atrofli o'qitishdan qasddan voz kechishadi:
Mavzu va xabar haqida: o'ziga xoslik va immigratsiya. Ha, biz buni bilamiz, ikkimiz ham shunday o'sdik va bu bizning o'ziga xosligimizning bir qismi. Lekin biz hech kimni o'qitmoqchi emas edik, chunki, mening fikrimcha, o'qitishni boshlaganingizda, shu onda kino o'ladi.

Kirill Komar

image
Bu mantiq shakl darajasida ham ishlaydi: uchta til – o‘zbek, rus va nemes tillari – tagiga chizilgan usul sifatida emas, balki qahramonlar yashaydigan tabiiy muhit sifatida namoyon bo‘ladi. 
Turli tillar — bu ham shunchaki biz o'sgan realitiyamiz. Atrofimizda ko'p tillar bor edi. Va bu biz biladigan, ko'rgan, eshitgan narsalarimiz. Va bu tillar dunyo haqida ko'proq gapirishadi, qahramonlar haqida emas. Va bu baholashsiz, oddiy fakt. Bizning filmimiz dunyo qarashimizni, xususan, O'zbekistonda mavjud bo'lgan bu ko'p tilli muhitni tasdiqlaydi.

Varya Garib

Bu printsip keyinchalik kengaytiriladi: qahramonning harakati emas, balki muhit asosiy hisoblanadi.
image

Bu ishda eng muhimi nima edi?

Jamoaning asosiy tamoyillaridan biri — O'zbekistonni tashqi tomoshabin uchun rasmga aylantirmasdan, uni namoyish etish:
Rejissyorlar o'z vatanlarida G'arb tomoshabini hisobga olgan holda biror narsa suratga olishsa, ko'pincha ekzotizatsiya sodir bo'ladi — bu menga yoqmaydi. Shuning uchun bir tomondan, O'zbekiston nima ekanligini ko'rsatish muhim edi — albatta, bizning prizmamiz orqali, ikkinchi tomondan esa — buni iloji boricha oddiy qilish kerak edi.

Varya Garib

Rejissorlar ataylab professional aktyorlardan voz kechdilar: ularga jonli, silliqlanmagan haqiqat hissini kerak edi. 
Bu juda qiziq, chunki bu boshqa bir haqiqatni, odamlar va makonning boshqa bir hissini qo'shadi. Ehtimol, bu ham bu ekzotiklashtirish bilan bog'liq: biz uni qo'shmaymiz, aksincha, aytgandek, "pudra surtamiz".

Kirill Komar

image

Fazoviy tarkibiy element sifatida makon

Fazoviy makon — u birlamchi bo‘lib, u shaxsga ham o‘yin qoidalarini belgilaydi. Biz uchun joy bilan ishlash muhim, chunki u suratga olish jarayonida bizga juda ko‘p narsa berdi.

Kirill Komar

Keyingi bosqichda bu g'oya nafaqat badiiy, balki amaliy ham bo'la boshlaydi:
Bu tamoyil — joyga ishonish — nafaqat lokatsiyalarni tanlashda, balki jamoa ko'p sahnalarni qanday suratga olganida ham namoyon bo'ldi. Shuning uchun ham bir qator epizodlar hujjatli tabiatga ega: poyezddagi sahnalar va lokatsiyalardagi alohida momentlar erkinlik bo'lishi uchun shunday suratga olindi. 
image
Biz ishonamizki, makon o'z sehriga ega va kadrda sodir bo'layotgan narsalarni nazorat qilishimiz shart emas. Masalan, tijorat kinosida juda tez-tez uchraydigan bu gipernazorat go'yo bu sehrni o'ldiradi.

Varya Garib

Bunday usul ishlaganda, u kadrga odatdagi ma'noda rejissyorlik qilish mumkin bo'lmagan narsalarni olib keladi.
O‘zbekiston makoni bizga ko‘plab, rejissyorlik qilib bo‘lmaydigan, sahnalashtirib bo‘lmaydigan lahzalarni berdi. Bu g‘oyat yuqoridan kelgandek bir narsa.

Varya Garib

image

Hamkorlikda ishlash haqida

Varya, Kirill bilan hamkorlikda qat'iy vazifa bo'linishi yo'qligini ta'kidlaydi: rejissor ularning ishini qat'iy rol bo'linishi emas, balki moslashuvchan jamoa sxemasi sifatida tavsiflaydi.
Kirill, filmning asl hissiyotiga qaytish haqida gap ketayotganini ta'kidlab, umumiy tushunish va hissiyotli ish usulining muhim rol o'ynashini qo'shimcha qiladi. Varya esa, aynan filmning asl hissiyotiga qaytish haqida ekanligini aniqlashtiradi:
Agar bizdan kimdir boshida filmga qo‘yilgan bu hisni yo‘qotib, suratga olishga juda aniq va oqilona yondashsa, ikkinchisi uni his qilishga, makonni his qilishga qaytarishga harakat qiladi va aslida film boshida nima yetkazmoqchi ekanligini eslatadi.

Varya Garib

image
Varya filmda aktrisa sifatida o‘ynagani uchun, suratga olish maydonchasida o‘ziga xos bog‘lanish paydo bo‘ladi: u bir vaqtning o‘zida kadr ichida rejissyorlik optikasini "ushlab turadi", Kirill esa kameradan tashqarida, rejissyorning fikriga ko‘ra, bu ayniqsa ushbu lentada yaxshi ishlaydi. 
Varya qo'shimcha qiladi: 
Ha, ehtimol, magnit maydon yaratilgandek tuyuladi, chunki bitta magnit u yerda, ikkinchi magnit esa kameradan tashqarida.

<br>

image

O'zbekistonda suratga olish tajribasi haqida 

Umuman olganda, biz O'zbekistonda ishlashga muvaffaq bo'lganimizdan juda baxtlimiz. Bizda ajoyib jamoa bor edi, ularning hissasi bilan butun film yaratildi. Masalan, Toshkent Film School bilan hamkorlik qildik.

Odamlar motivatsiyalangan, qiziqqan, ular o'z ishlari va loyihaga bo'lgan e'tiborlari jihatidan juda saxiy edilar. Bu sehrli, yaxshi bir narsa edi, boshqa suratga olishlarda bizda hali bunday tajriba bo'lmagan. Biz buni hech qachon unutmaymiz, bu jamoa doimo qalbimizda qoladi.


Bizga ishonganlari uchun minnatdormiz, o'sha paytda, aytaylik, cho'ntagimizda hech narsa yo'q edi. Xudo xohlasa, O'zbekistonda yana biror narsa suratga olamiz. Vasilisa va Doniga alohida rahmat, chunki ular ham filmni qo'llab-quvvatladilar va ularning yordami bilan biz O'zbekistonda hamma narsani tashkil qildik. Ularsiz va ularning professionalizmi va ko'magisiz, albatta, hech narsa bo'lar edi.

Varya Garib

image

Loyiha haqida ma'lumot

Yuragim — Oʻzbekiston va Avstriyaning hamkorlikda ishlab chiqarilgan filmi; davomiyligi — 19 daqiqa. Ishlab chiqarishni Zanzara Films va Buro Notfrom kompaniyalari olib borgan. Loyihada ishtirok etganlar orasida produserlar (Oʻzbekiston) Doniyor Ahmadjonov va Vasilisa Inshutina, hamkor produser Grigoriy Bagayev, operatorlar Sasha Kulak va Murat Ibrohimov; musiqani esa Bhima Yunusov va Dado, Masa & Asl Wayne ijrochilari yaratgan.